Neyzen Tevfik(Hayatı ve Eserleri)
Neyzen Tevfik
Kendine özgü yergileri ve yaşam biçimiyle adını duyuran Türk şair.
24 Mart 1879′da Bodrum’da dünyaya geldi, 28 Ocak 1953 ‘de İstanbul’da hayatını kaybetti. Babasının görevleri bulunduğu Urla kasabasında amatör bir neyzenden nota ve usul bilgileri öğrenerek başladığı ney çalışmalarını tek başına ilerletti. İzmir İdadisi’ne girdiyse de bitirmeden bıraktı. Bu sırada yine kendi kendine Farsça öğrendi. İzmir Mevlevihanesi’ne girdi. Ardından İstanbul’a yerleşerek Galata ve Kasımpaşa Mevlevihanelerine devam etti. 1902′de Bektaşi tarikatından nasip alarak Bektaşi dervişi oldu. Bir taraftan da şiirle ilgileniyordu. Eşref’le ve Mehmet Akif’le tanıştı ve şiir konusunda her ikisinden de etkilendi. 1908′den sonra bir dönem Mısır’da gitti 1913′te İstanbul’a döndü.
Neyzen Tevfik genellikle toplum kurallarına aykırı hayatını sürdürmüştür. Sazını bir geçim kapısı haline getirmemek için direnmiş, sadece içinden geldiği zaman ney üflemiştir. Neyzenliğini geliştirmek endişesi duymamış, sanat değeri kalıcı bir müzikçi olmak için uğraşmamıştır. Neydeki başlıca ustalığı sazı iyi üflemesiydi. Müzik kurallarının dışına çıkar, fakat hep duyarak çalar ve dinleyenleri etkilerdi. Kendi açıklamasına göre yüze yakın plak doldurmuştur.
Neyzenliğinin yanı sıra adını yergi ve taşlamaları ile de duyurmuştur. Bazı eleştirmenlere göre bu türün Nef’î ve Eşref’ten sonra üçüncü önemli temsilcisidir. Ününün yaygınlaşmasında halk tarafından çok sevilmesinin de büyük payı vardır. Fakat oldukça eski bir dil kullanması nedeniyle güç anlaşılan ve biçimsel açıdan yetersiz kalan bu şiirleri pek kalıcı olmamıştır. Yergilerini genellikle siyasal ve dinsel baskıya, çıkarcılığa doğrultmuş, toplumdaki tüm haksızlıkları çekinmeden dile getirmiştir.
Eserler (başlıca):
Şiir Kitabı: Hiç, 1919; Azab-ı Mukaddes, 1949. Beste: Nihavent Saz Semaisi; Şehnazbuselik Saz Semaisi; Taksimler, taş plak